Croeso i Cylchlythyr STEM ar gyfer
Ysgolion Uwchradd yng Nghymru

Ffynhonnell hanfodol o wybodaeth ar gyfer athrawon ac unrhyw un sydd â diddordeb mewn ymgysylltu STEM (Gwyddoniaeth, Technoleg, Peirianneg a Mathemateg) ar draws Cymru.

Cyfle i ddarllen storïau ysbrydoledig, darganfod cyfleoedd newydd a chael gwybod sut y gall ymweliad Llysgennad STEM i’ch ysgol ymgysylltu ac ennyn brwdfrydedd myfyrwyr ac athrawon. Mae manylion am ddigwyddiadau, cystadlaethau, grantiau, DPP, gwobrau a mwy ar ein tudalennau gwybodaeth athrawon.

Oes gennych chi brosiect peirianneg neu wyddoniaeth mewn golwg, ond angen arian i’w gefnogi?

BSW logoMae’r Cynllun Grant BSW Cymru yn darparu cyllid o hyd at £200 ar gyfer ysgolion yng Nghymru. Mae’r grant wedi ei anelu i ysbrydoli ysgolion i gynllunio eu digwyddiadau STEM hunain ar gyfer Wythnos Wyddoniaeth Prydain.

Byddwn yn eich helpu i gynllunio a threfnu eich gweithgaredd! Mae Cymdeithas Wyddoniaeth Prydain yn cynnig ystod ardderchog o adnoddau rhad ac am ddim a chymorth i’ch helpu i gynnal gweithgareddau syml, sy’n cynnwys:

Gallwch hefyd gofrestru ar gyfer ein e-gylchlythyr misol trwy ein gwefan www.britishscienceweek.org.

Gall Llysgenhadon STEM ddarparu gweithgareddau a chefnogaeth yn ystod BSW – i wneud cais am Lysgennad ewch i www.see-science.co.uk/teacher/stem-support-request.html.

Mae gwneud cais yn hawdd! Ewch i wefan BSW am ganllawiau llawn ac i gael mynediad at ein ffurflen gais ar-lein syml: britishscienceweek.org. Dyddiad cau ar gyfer ceisiadau yw 9am, 26 Tachwedd 2014.

Dolenni i dudalennau newyddion

Mae digwyddiadau newydd, cystadlaethau, grantiau ac adnoddau yn cael eu hychwanegu yn rheolaidd at ein tudalennau gwe Gwybodaeth i Athrawon. Gallwch eu gweld drwy glicio ar y dolenni hyn:

Cynllun Grant Mathemateg

Mae gan y Sefydliad Brenhinol ddau Gynllun Grant yn ystod y flwyddyn academaidd 2014/15, a bydd ysgolion yn gallu ei ddefnyddio i dalu am weithgaredd o’r Cyfeiriaduron STEM. Gallwch fanteisio ar hyn drwy gofrestru eich gweithgareddau. Mae grantiau o hyd at £500 ar gyfer ysgolion a ariennir gan y wladwriaeth yn y DU i gymryd rhan mewn gweithgaredd sy’n gysylltiedig â mathemateg. Y dyddiad cau ar gyfer ceisiadau yw 24 Tachwedd.

Ar gyfer eich dyddiadur

Mae Gwobrau Rhagoriaeth Cymdeithas D&T 2015

Beth am enwebu athro gwych D&T ar gyfer Gwobrau Rhagoriaeth y Gymdeithas Dylunio a Thechnoleg. Y dyddiad cau ar gyfer enwebiadau yw dydd Gwener 19 Rhagfyr.

DysGwrdd ar gyfer Athrawon STEM Uwchradd yng Ngogledd Cymru

Twilight TeachMeetMae DysGwrdd yn lle gwych i rannu eich syniadau cyfoethogi STEM gyda chydweithwyr o ysgolion eraill ac casglu gwybodaeth am sawl cynllun STEM mewn cyfnod byr o amser, ac maent yn digwydd ar hyd a lled Gogledd Cymru mewn lleoliad yn agos atoch chi. Maent yn fyr, maent yn rhad ac am ddim ac mae te a chacen yn gynnwysiedig.

Y syniad y tu ôl iddynt yw creu cyfarfod anffurfiol chlywed gan ychydig o sefydliadau sydd eisiau gadael i chi wybod beth sydd ar gael oddi wrthynt. Mae cyfle i athrawon rannu beth sydd yn gweithio a beth sydd ddim ag eraill – ac yn gyffredinol gweithio tuag at wneud y mwyaf o amser i baratoi gweithgareddau cyfoethogi STEM, cyfarfod Llysgenhadon STEM, ac thrafod eu hanghenion gyda darparwyr gweithgareddau.

Cynhaliwyd y cyfarfod cyntaf eleni ym mis Hydref yn Ysgol Clywedog a defnyddiwyd yr amser i gael gwybodaeth am raglen o weithdai newydd gan Techniquest Glyndŵr – Rhaglen Ymglymiad Rhifedd. Cafwyd gwybodaeth am y grantiau sydd ar gael ar gyfer Wythnos Wyddoniaeth Prydain a chafwyd cyfle i brofi Labordy Gwyddoniaeth Goffer, prosiect gan y Gymdeithas Bioleg sydd yn cefnogi gwyddoniaeth mewn gwaith pontio. Daeth yr athrawon draw i drafod cynlluniau ar gyfer yr wythnos STEM ym mis Mawrth, a chael syniadau ar gyfergwahodd llysgenhadon mathemateg i’r ysgol a datblygu cynnwys ar gyfer Clybiau STEM.

Bydd y Dysgwrdd STEM nesaf ar Nos Iau 6 Tachwedd 4.30-6pm, Ysgol Cyfrifiadureg Prifysgol Bangor – cysylltwch â Rachel Mason cpd@tqg.org.uk am ragor o fanylion.

Os ydych chi’n cynllunio prosiect o unrhyw fath neu ddigwyddiad yn eich ysgol ac angen siaradwyr, gweithdai, cysylltiadau â’r byd go iawn, neu bâr ychwanegol o ddwylo, cysylltwch gyda Gweld Gwyddoniaeth gyda cais am Lysgennad STEM i ddod i helpu. Mae’r Rhaglen Llysgenhadon STEM AM DDIM i ysgolion. Anfonwch e-bost neu ewch i http://networking.stemnet.org.uk/ a chliciwch ar ‘CAIS AM LLYSGENNAD STEM’.

Ffurflen adborth Athrawon – byddem yn ddiolchgar iawn pe gallech lenwi ein ffurflen adborth athrawon os yw Llysgennad wedi ymweld a’ch ysgol neu eich bod wedi cwrdd â Llysgennad mewn gweithgaredd cyfoethogi. Er mwyn annog annog cydweithwyr i ymateb byddwn yn darparu un ysgol sydd wedi darparu adborth gyda pecyn adnoddau gwerth £50 ar gyfer Clybiau STEM bob hanner tymor.

Llywodraeth Cymru yn cefnogi Gwobrau CREST. Rydym yn falch iawn o gyhoeddi Fod Llywodraeth Cymru yn unwaith eto yn cefnogi datblygu a chyflwyno Gwobrau CREST yng Nghymru. Mae’r cyllid hwn yn caniatáu i ysgolion yng Nghymru i gynnig am y gwobrau am y pris gostyngol. Diolch yn fawr i bawb wnaeth lofnodi’r ddeiseb a oedd yn helpu i sicrhau’r canlyniad hwn. Am ragor o fanylion am y Wobrau CREST yng Nghymru cysylltwch â crest@gweld-gwyddoniaeth.co.uk.

Os hoffech i gynnal diwrnod ar gyfer disgyblion CA3 y tymor hwn (gweithgaredd delfrydol ar gyfer Wythnos Gwyddoniaeth a Pheirianneg, gweithgaredd cyfnod pontio, diwedd y tymor), mae Gweld Gwyddoniaeth yn cynnig Gweithdai Diwrnod Gweithgareddau STEM a chofrestru CREST AM DDIM. Am fwy o fanylion anfonwch w bost at ymholiadau@gweld-gwyddoniaeth.co.uk.

nol i'r cychwynOeddech chi’n gwybod?

Mae’r Rhaglen Llysgenhadon STEM AM DDIM i ysgolion – e-bost cenhadon@gweld-gwyddoniaeth.co.uk neu dilynwch y ddolen hon a chliciwch ar ‘Cais yn Llysgennad’.

nol i'r cychwynPeirianneg – dyfodol cyffrous!

RAE logoFelly, beth yw’r cysylltiad rhwng darn o gerdyn a pheirianneg? Yr ateb yw fod disgyblion ysgol yn adeiladu roced o gerdyn! Mae Ysgol Beirianneg Prifysgol Caerdydd wedi cynllunio gweithgaredd newydd fydd yn hyrwyddo peirianneg a bodloni targedau y cwricwlwm cenedlaethol. Gwnaeth y Brifysgol gais llwyddiannus am grant gan yr Academi Beirianneg Frenhinol ac mae’r project dyfeisgar yn anelu at hyrwyddo gweithgareddau sy’n ennyn diddordeb y cyhoedd mewn peirianwyr a pheirianneg.

Cynlluniwyd y gweithgaredd yn benodol i gefnogi y Cwricwlwm Sgiliau Cenedlaethol CA2/3, ac mae’r gweithgaredd yn cynnwys grwpiau o 2/3 o ddisgyblion yn gwneud roced o gerdyn wedi’i argraffu ymlaen llaw (llungopïo), sydd yn cael ei yrru gan fandiau elastig. Bydd y grwpiau wedyn yn ymchwilio sut mae y pellter llorweddol a deithiwyd yn cael ei effeithio gan y grym gyrru neu’r ongl lansiad. Bydd y gweithgaredd yn cael ei gefnogi gan beirianwyr o’r Ysgol Beirianneg, a fyddai hefyd yn gallu rhoi cyflwyniad cyffredinol am yrfaoedd ym maes peirianneg. Cyfanswm amser y gweithgaredd yw o leiaf un awr ac mae yr holl adnoddau yn cael eu darparu.

Dywedodd Martin Blamey, Rheolwr y Prosiect, “Un agwedd fuddiol iawn ar y cynllun dyfeisgar yw y bydd pobl ifanc yn cael y cyfle i weithio ochr yn ochr â pheirianwyr ôl-raddedig sydd ar hyn o bryd yn astudio llawer o wahanol agweddau ar beirianneg. Rydym yn awyddus i roi profiad ymarferol a fydd yn rhoi cipolwg i mewn i nifer o ddisgyblaethau peirianneg cyffrous a gwasgu unrhyw syniad mai dim ond trwsio ceir y peirianwyr!” I gael rhagor o wybodaeth cysylltwch â Martin Blamey blameym2@cardiff.ac.uk.

nol i'r cychwynClybiau STEM

STEM Club logoMae Clybiau STEM yn hwyliog, yn ffordd i hybu mwynhad a dysgu ar draws STEM y tu allan i’r ystafell ddosbarth. Gall STEM Learning roi arweiniad a chefnogaeth i chi ar sefydlu Clwb neu ddatblygu un sydd wedi ei sefydlu yn barod. Rydym yn cynnig cyngor am diduedd am ddim, wedi ei dargedu’n lleol ar weithgareddau, adnoddau, cefnogaeth a chyfleoedd i ennyn cyllid cyfleoedd a gallwn eich helpu, fel arweinyddion y Clwb i gysylltu â Llysgenhadon STEM i wella eich gweithgareddau clwb. Anfonwch e-bost at cenhadon@gweld-gwyddoniaeth.co.uk neu dilynwch y ddolen hon a chliciwch ar ‘Cais yn Llysgennad’.

Mae’r Rhaglen Clybiau STEM Cenedlaethol (www.stemclubs.net) yn darparu cymorth i ysgolion uwchradd ar hyd a lled y DU i sefydlu a chynnal clybiau Gwyddoniaeth Technoleg, Peirianneg neu Fathemateg (STEM) cyffrous.

Os ydych yn rhedeg Clwb STEM neu ystyried sefydlu un i fyny do gysylltu â ni ar cenhadon@gweld-gwyddoniaeth.co.uk.

nol i'r cychwynAthro’r Flwyddyn

Rob WoodmanPennaeth Gwyddoniaeth Ysgol Bro Gwaun Robert Woodman sydd wedi ennill Gwobr Athro y Sefydliad Ffiseg. Fe’i disgrifiwyd fel “arloeswr diflino” a cafodd ei gydnabod yn benodol, am yr ystod eang o weithgareddau allgyrsiol ar gyfer disgyblion a’r cynnydd yn y nifer o fyfyrwyr sy’n dewis astudio ffiseg. Dywedodd Rheolwr Cymorth i Athrawon yr IOP, Chris Shepherd fod yr holl enillwyr yn athrawon ffiseg eithriadol â oedd wedi cael enw da rhagorol o fewn eu cymunedau eu hunain ac yn effeithio ar fywydau disgyblion mewn ffordd gadarnhaol a pharhaol.

Derbyniodd Rob ei wobr gan Lywydd y IOP, Dr Frances Saunders mewn seremoni wobrwyo yn Llundain ym mis Hydref.

nol i'r cychwynDiwrnod Pontio Cemeg yn y Gwaith

Chemistry at Work Transition Day‘Roedd disgyblion o rai o’r ysgolion cynradd sy’n bwydo Ysgol Abertyleri (Ystruth, Heol y Frenhines a Roseheyworth) gyda chefnogaeth 7JE, yn gyffrous i brofi Diwrnod Cemeg yn y Gwaith fel rhan o’n hymrwymiad i hyrwyddo Gwyddoniaeth yn Ysgol Gyfun Abertyleri.

Cymerodd y disgyblion ran mewn gweithgareddau oedd nid yn unig yn hyrwyddo gwyddoniaeth yn y gweithle, ond yn rhoi cipolwg ar ba mor gyffrous y bydd astudio gwyddoniaeth yn Abertyleri fod pan fyddant yn mynychu’r ysgol.

Diolch yn fawr iawn i’r Gymdeithas Gemeg Frenhinol, y Gwasanaeth Tân, RSPB, y cwmnïau cemegol sydd yn y Comisiwn Datblygu Cynaliadwy a Deunyddiau ac i ein Llysgennad Liz Terry, a roddodd o’u hamser gwerthfawr i wneud y bore yn llwyddiant mawr. Adran Wyddoniaeth, Ysgol Abertyleri

nol i'r cychwynDatrysiadau i beidio gwasgu tomatos

Squash-Tomatoes-Year-7-pupils-Ysgol-Bro-Pedr-LampeterRoedd trigain o ddisgyblion Blwyddyn 7 yn Ysgol Bro Pedr yn Llanbedr Pont Steffan yn beirianwyr am ddiwrnod i gwblhau’r Sialens gwasgu Tomatos. ‘Roedd cyfle i ddysgu am y problemau sy’n wynebu ffermwyr yn mynyddoedd Nepal er mwyn cael eu llysiau i’r farchnad. Gan weithio mewn grwpiau o chwech, rhoddwyd her i’r disgyblion o ddylunio ac adeiladu dyfais â allai gludo tomatos bach o ben bwrdd yn ddiogel i’r llawr ychydig o fetrau i ffwrdd.

Squash-Tomatoes-Year-7-pupils-Ysgol-Bro-Pedr-2Adeiladodd y myfyrwyr amrywiaeth o systemau gan ddefnyddio llinyn, plastig, pwlïau a thâp ac wedyn yn rasio yn erbyn y cloc i ddarparu tomatos perffaith yn y fan a’r lle dynodedig.

Dyfeisiwyd yr her gan yr elusen 'Practical Action' oedd yn gweithio gyda llywodraeth Nepal i ddylunio datrysiad i broblem y ffermwyr. Ar ddiwedd y dydd, mae’r disgyblion yn dysgu fod eu dyluniadau yn y bôn yn debyg i’r system rhaffordd awyr a ddefnyddir mewn gwirionedd.

Yn ystod y dydd mae’r disgyblion hefyd yn trafod y math o sgiliau sydd eu hangen ar beirianwyr ac ystod eang o swyddi a wnânt. Maent hefyd yn adlewyrchu ar y diwrnod a cwblhau y pasbort Darganfod CREST, a fydd yn arwain at Wobr CREST Darganfod.

Os ydych gyda diddordeb mewn cynnal diwrnod tebyg yn eich ysgol chi cysylltwch gyda crest@gweld-gwyddoniaeth.co.uk.

nol i'r cychwynCynhadledd ASE Cymru 2014

Cyfathrebu Gwyddoniaeth

ASE Cymru ConferenceMynychodd bron i 100 o athrawon Gynhadledd ASE Cymru ddydd Sadwrn 4 Hydref yn Amgueddfa Genedlaethol Cymru, Caerdydd. Yn ystod y diwrnod cafwyd sgyrsiau ysbrydoledig a gweithdai ymarferol gyda’r nod o ddatblygu hyder mewn addysgu gwyddoniaeth, a darparu digon o syniadau ar gyfer yr ystafell ddosbarth.

ASE Cymru ConferenceCyflwynodd y prif siaradwraig, yr Athro Alice Roberts, sgwrs ysbrydoledig ar ‘Adrodd Straeon mewn Gwyddoniaeth’ a gafodd dderbyniad da iawn. Mwynhaodd athrawon amrywiaeth o sesiynau gweithdy yn cynnwys: Adrodd Stori mewn Gwyddoniaeth; Llythrennedd a Pethau Byw; Labordy Gwyddoniaeth Goffer – Cyfathrebu Gwyddoniaeth; Gwneud Animeiddiadau ar gyfer Addysgu a Dysgu; ynghyd a gweithdai ar sbectrosgopeg a Mapio Meddwl a thechnegau chofio ar gyfer athrawon gwyddoniaeth. Roedd sylwadau ar y diwrnod yn cynnwys:

nol i'r cychwynCynhadledd Athrawon Ffiseg Cymru Aberhonddu 2014

ASE Cymru ConferenceBu athrawon, technegwyr a myfyrwyr TAR Uwchradd yn mwynhau cyfle gwych i gymryd rhan mewn amrywiaeth eang o DPP Ffiseg yng Ngholeg Crist Aberhonddu ar dydd Mercher Hydref 8fed yng Nghynhadledd Athrawon Ffiseg Cymru 2014Cafodd y diwrnod ei drefnu gan Gydlynnydd Rhwydwaith Athrawon De Cymru o’r Sefydliad Ffiseg. Yn ystod y dydd cyflwynodd Yr Athro Peter Barham, Prifysgol Bryste ddarlith ymarferol yn llawn hwyl “Hud y Microdonnau” oedd yn edrych ar sut a pham y mae popty microdon yn gwwersogi bwyd? Cafwyd cyfle i ddarganfod a’i tegell neu microdon sydd fwyaf effeithlon, a dod i wybod am sawl “defnydd” anarferol ar gyfer popty micro.

Trafododd Dr Rhys Phillips “Mellt a tharannau – ydynt wir yn frawychus?” oedd yn edrych ar y ffenomen o fellt, a’r prosesau sy’n arwain at drawiad mellten a’r gwahanol fathau o fellt all fodoli. Yna symudodd ymlaen i ddangos beth sy’n digwydd i awyren pan gaiff ei daro gan fellten ac esbonio sut yr ydym yn amddiffyn yn erbyn difrod o hyn.

ASE Cymru Conference Nifer o weithdai yn archwilio ystod o bynciau ffiseg drwy edrych ar wahanol fodelau ar gyfer dysgu’r pwnc “trydan. Trafododd gweithdy Alessio Bernardelli gweithdy sgiliau mapio meddwl a mapio meddwl o fewn cyd-destun gwyddoniaeth, a chafodd y technegwyr gyfle i wneud gwely prawf modur gyda Frank Lane.

Bu Lab mewn Lori yn darparu profiad hunangynhwysol o wyddoniaeth arbrofol I athrawon tra bu Sheila Tong, Richard Bonella, Lawrence Cattermole a Sue McGrath hefyd yn darparu gweithdai ymarferol gyda syniadau ar gyfer addysgu ffiseg ar bob lefel. Diolch i’r holl arddangoswyr a fynychodd, er mwyn sicrhau fod y diwrnod wedi bod yn y gynhadledd fwyaf llwyddiannus hyd yma.

Y flwyddyn nesaf, bydd y Cynhadledd Athrawon Ffiseg Cymru yn cael ei gynnal ar 7 Hydref yn yr un lleoliad – nodwch y dyddiad yn eich dyddiadur nawr.

nol i'r cychwynYn olaf…

Llongyfarchiadau i’r timau o Orllewin Cymru a oedd wedi llwyddo cyrraedd y 12 uchaf yn “Greenpower” Rhyngwladol (www.greenpower.co.uk) Cynhaliwyd y rowndiau terfynol yn Goodwood ym mis Hydref.

Roedd Teigrod Aberteifi wedi cystadlu yn y sialens Greenpower o’r blaen, ond dyma sialens cyntaf Tîm Dragon Fabulous Flaming Scorchio. Yn ychwanegol at gael eu lleoli yn ddeuddegfed dychwelsant i Gymru gyda Gwobr Y Newydd-ddyfodiad Gorau.

Gweld Gwyddoniaeth Cyf / Cofrestrwyd yng Nghymru a Lloegr / Cyfeiriad cofrestru: 8 Cilgant Sant Andreas, Caerdydd CF10 3DD / Rhif Cwmni: 07712605
dyluniad gwefan: www.word-smiths.co.uk