Croeso i Cylchlythyr STEM ar gyfer
Ysgolion Cynradd yng Nghymru

Eisiau cael gwybod mwy am yr hyn sy’n digwydd yn ystod tymor yr hydref, cystadlaethau, adnoddau addysgol newydd, digwyddiadau, rowndiau newydd o grantiau a mwy…

nol i'r cychwyn Cynllun grant ar gyfer Wythnos Genedlaethol Gwyddoniaeth a Pheirianneg Cymru

Beth yw’r cynllun grant ar gyfer Cymru?

Mae Cymdeithas Wyddoniaeth Prydain wedi derbyn cyllid gan Lywodraeth Cymru i ddosbarthu grantiau i ysgolion a sefydliadau i gynnal digwyddiadau a gweithgareddau yn ystod Wythnos Genedlaethol Gwyddoniaeth a Pheirianneg. Rydym yn cynnig o £200 grant i ysgolion a £350 i sefydliadau.

Ydych chi’n gymwys?

Gall pob ysgol a sefydliad sydd wedi’u lleoli yng Nghymru wneud cais. Bydd sylw arbennig yn cael ei roi i ysgolion penodol a mathau o ddigwyddiad. Gweler rhagor o fanylion yn www.britishscienceassociation.org/welshgrant.

Pedwar cam i wneud cais

  1. Ewch i www.britishscienceassociation.org/welshgrant.
  2. Edrychwch ar ein hadnoddau ar-lein rhad ac am ddim i helpu gyda chynllunio gweithgaredd.
  3. Llenwch y ffurflen ar-lein cyn y dyddiad cau, 11 Ionawr, 2013.
  4. Os oes angen help arnoch, cysylltwch â Liz Terry, Swyddog Rhanbarthol ar gyfer Cymru ar 029 2080 1644, wales@britishscienceassociation.org.

Am ragor o fanylion am y grantiau a’r adnoddau ar gyfer WGGPh cofrestrwch yn www.britishscienceassociation.org/user/register?type=event-organiser.

nol i'r cychwynDolenni i dudalennau newyddion Gweld Gwyddoniaeth

Oherwydd fod cymaint o straeon yn y cylchlythyr misol mae'n amhosibl i gynnwys rhestr cryno o weithgareddau, adnoddau, cystadlaethau, grantiau, cyfleoedd DPP a digwyddiadau yng nghorff y cylchlythyr.

Ond mae eitemau newydd yn cael eu hychwanegu at y tudalennau gwe - gallwch eu gweld drwy glicio ar y dolenni hyn:

nol i'r cychwyn Gwobrau CREST yng Nghymru Grantiau 2012/13

CREST logoGall ysgolion a cholegau wneud cais am grant o hyd at £250 i gefnogi CREST. Mae holl ysgolion a cholegau Cymru yn gymwys i wneud cais. Mae’r ffurflen gais yn gofyn am wybodaeth am y math o ysgol, ond bydd ceisiadau’n cael eu hasesu ar sut y bwriedir defnyddio yr arian yn unig.

Mae’r rhaglen Gwobr CREST yn cael ei rhedeg gan y British Science Association, sy’n cael ei ariannu gan Lywodraeth Cymru – drwy’r Academi Wyddoniaeth Genedlaethol – i gydlynu a chynyddu gweithgareddau yn ysgolion Cymru.

Dyddiadau cau

nol i'r cychwynPethau ychwanegol ar ôl ysgol

Ysgol Bro DewiMae un o’r rhaglenni ar ôl ysgol mwyaf yng Nghymru wedi cael ei lansio yn Ysgol Bro Dewi – yr ysgol gynradd yn ninas lleiaf Prydain, Tyddewi.

Mae Xtra@brodewi yn anelu at gyfoethogi addysg y disgyblion trwy roi cyfle i bob plentyn fwynhau amrywiaeth enfawr o glybiau ar ôl ysgol – am ddim – bob dydd. Hyd yn hyn mae’r cyfartaledd presenoldeb yn 97%!

Dywedodd aelod cabinet Cyngor Sir Penfro ar gyfer addysg a’r iaith Gymraeg, Huw George: “Mae hwn yn torri tir newydd mewn addysg, cyfoethogi a rhaglen hamdden – o dan arweiniad y disgyblion, y rhieni a’r athrawon eu hunain.”

Mae tri pharth i Xtra@brodewi – Dysgu, Sgiliau a ‘Chill’. Mewn wythnos nodweddiadol, mae’r clybiau sydd ar gael yn cynnwys yr Her Fathemateg, Ffotograffiaeth, y Clwb ‘Mad Science’, ‘Wacky Welsh’, Darllen Antur Radical, Canu a Perfformio, Cyfrifiaduron, Bro Radio Dewi, Pilates i Blant, Urdd, a Menter F1. Mae hefyd Dawnsio, Ysgolion Awyr Agored, Chwaraeon y Ddraig, clybiau Pyramid ar gyfer cefnogi hunan-barch, cymorth astudio – ac mae’r cyfle i gwblhau gwaith cartref. Gall plant iau (yn y dosbarth derbyn a blynyddoedd 1 a 2) fwynhau amser stori yn Gymraeg a Saesneg, Hwyl Rhif, Celf a Chrefft, Amser Actif, Urdd Bach, a Choginio i ddechreuwyr, gyda Garddio a Gymnasteg ar gyfer blynyddoedd 2 a 3.

Mae disgyblion yn ymwneud a creu y rhaglen, gan awgrymu clybiau, enwau adylunio taflenni. Mae’r clybiau yn ddewisol a gall plant fynd i gymaint neu gyn lleied ag y dymunant – ond maent yn cael eu hannog i fynychu cymaint ag y gallant.

Dywedodd y Pennaeth Sharon Osborne fod adborth oddi wrth ddisgyblion, rhieni ac athrawon wedi bod yn gadarnhaol iawn. Meddai: “Mae wedi ei gynllunio yn benodol i wella lles disgyblion, a gwella eu hyder mewn dysgu a gwydnwch emosiynol. Un o’r agweddau mwyaf pwysig yw ei fod yn caniatáu i’r ysgol roi cyfle cyfartal i’r holl ddisgyblion.”

Yn ôl Alastair Birch, Cydlynnydd dysgu tu allan i oriau ysgol Cyngor Sir Penfro, mae Xtra@brodewi yn cynnwys yr arfer gorau ar draws y DU. “Mae’n ymestyn cyfleoedd i ddisgyblion mwy galluog a thalentog, yn hyrwyddo ffocws ar y gymuned a chysylltiadau i rieni a phartneriaid allweddol. Mae hefyd yn sicrhau fod athrawon gyda mwy o amseri baratoi gwersi craidd yn ystod y dydd.”

nol i'r cychwynProsiect Emily yn llwyddiant!

Capestone photo 1Yn dilyn llawer iawn o waith cynllunio, llwyddodd Emily Davies i gwblhau'r dasg o groesawu Ysgol Gynradd Broadhaven i Capestone Poultry Farm. Roedd busnes y Fferm yn rhan o raglen Ffermio ar S4C nos Lun, Rhagfyr 3ydd a dangoswyd clip o ymweliad y plant.

Capestone photo 2Mae plant o Ysgol Gynradd Broadhaven ym Mhenfro wedi cael blas o fywyd ar fferm dofednod. Mae Emily yn gweithio ar Fferm Organig Capestone, sydd wedi ei leoli mewn 350 acr ym Mharc Cenedlaethol Arfordir Penfro, a threfnodd yr ymweliadau fel bod plant yn cael gwell dealltwriaeth o sut y mae bwyd yn cael ei gynhyrchu.

Capestone photo 3Mae cig eidion ac oen yn cael eu cynhyrchu ar y fferm, ond pwyslais yr ymweliadau gan blant ysgol lleol dros yr wythnosau diwethaf oedd ar gynhyrchu dofednod. Mae traddodiad o godi tyrcwn ar y fferm ers yr 1920au ond tua 15 mlynedd yn ôl dechreuwyd cadw ieir organig hefyd. Mae'r adar yn cael eu magu o gywion diwrnod oed, oedd yn golygu bod digon i ddiddori'r disgyblion. Roedd cyfle i'r plant ddal rhai o'r cywionyn eu dwylo o fewn eu sied clud (sydd yn cael ei dwymo i tua 30 gradd!). Aethant hefyd i un o'r siediau tyrcwn, lle roedd miloedd o adar maes yn cysgodi rhag y glaw. Dysgodd y plant am bwysigrwydd cadw dwylo ac esgidiau yn lân o amgylch yr adar er mwyn atal afiechydon.

Hefyd roedd cyfle i'r plant ymweld â'r ardal brosesu ar y fferm i weld sut mae'r adar yn cael eu paratoi a'u pacio ar gyfer eu gwerthu. Roedd gwrthgyferbyniad tymheredd wrth iddynt weld oergellau a rhewgellau gyda thymheredd cyn ised â meinws 18 gradd, ac roedd cyfle i weld peirianwaith nodedig.

Helen Hughes

nol i'r cychwynHedfan yn Uchel yn Ysgol Esgob Morgan gyda Mohamed Latif a Kayleigh Jones

Flying High at Ysgol Esgob Morgan with Mohamed Latif and Kayleigh JonesFaint o bobl fedrwch chi eu ffitio mewn adain awyren? Pa mor dywyll yw hi mewn adain awyren? Gan faint oedd Concorde yn ymestyn wrth iddo hedfan? Dyma dri o'r cwestiynau ofynnodd ein plant ni i Mohamed, un o'n Llysgenhadon STEM ni, wythnos diwetha. Ar ôl hanner tymor byddwn yn gweithio gyda Mark, ein Llysgennad STEM arall, yn gwneud rocedi! Mae'r cyffro a'r egni mae STEM wedi dod i'n hysgol ni yn cyrraedd yr uchelfannau yn barod!

Yma yn Ysgol Esgob Morgan rydym yn hoffi datblygu cwricwlwm cyffrous ac arloesol a'i gynnig i bob disgybl. Rydym yn gweld gwerth Gwyddoniaeth a Mathemateg a sut y gallent fynd a disgyblion tuag at yrfaoedd cyffrous.

Mae ein plant ni eisioes yn frwd dros Fathemateg a Gwyddoniaeth ac maent wedi cymeryd rhan mewn cystadleuaeth Mathemateg mawr a dod yn gyntaf gan ennill cluniadur i'r ysgol a thocynnau Amazon i'w hunain, ond roeddem eisiau cymeryd y brwdfrydedd yma ac adeiladu arno gan ddefnyddio cysylltiadau gyda'r gymuned a diwydiant.

Dyna sut y cefais fy hun yn darllen ynglŷn â STEM Learning a sut y gall gynnig cyfle i arbenigwyr diwydiannol weithio gydag ysgolion a chyfle i ysgolion weithio gydag arloeswyr ein economi.

Cysylltais â Sian trwy ebost gan roi ychydig o fanylion am ein hysgol a sut yr oeddem yn gobeithio elwa o'r prosiect, a gwnaeth hi'r gweddill!

O fewn tri diwrnod cefais ddau ebost yn rhoi manylion ein Llysgenhadon STEM, a sut i gysylltu â nhw.

Y cam cyntaf oedd cwrdd â Mohamed; death i'r ysgol a rhoi sgwrs i bob un o'n dosbarthiadau gan roi cyfle iddynt ofyn unrhyw gwestiynau. Mae'n dod yn ei ôl cyn y Nadolig i gynnal cwis mathemateg i athrawon, staff cynorthwyol a llywodraethwyr! Wythnos nesaf byddwn yn croesawu Mark i'r ysgol; mae'n dod i weithio gyda blwyddyn 4 i adeiladu rocedi! Dwi'n meddwl fy mod i mor gyffrous â'r plant!

Pa ffordd well i gymryd brwdrfrydedd dros Wyddoniaeth a Mathemateg a'i feithrin ymhellach trwy groesawu arbenigwyr yn eu meysydd sydd wedi defnyddio eu cariad at y pynciau i'w harwain i yrfaoedd cyffrous!

Hoffem ddiolch i'n Llysgenhadon STEM ac i STEM Learning am ein cefnogi gyda hyn. Mae'n rhan ganolog o'r agenda Cwricwlwm Cyfoethogi a Lles sydd ganddon ni yma yn Ysgol Esgob Morgan.

Richard Hatwood & Lorraine Dalton. Arweinyddion Pwnc Mathemateg

nol i'r cychwyn Ser syllu yng Nghoed y Brenin

Mewn coedwig yn rhywle yng Ngogledd Cymru – Dydd Iau 20 Rhagfyr, 2012

Os ydych wedi mynd i lawr i’r coedwig y noson honno… roeddech yn sicr o gael eich synnu! yng Nghoed y Brenin ger Dolgellau, roedd Comisiwn Coedwigaeth Cymru yn cynnal sesiynau Ser syllu yn cael eu harwain gan aelodau o Adran Ffiseg Prifysgol Aberystwyth.

StargazingYn ogystal â dod â detholiad o delesgopau diffiniad uchel, bu y darlithwyr ac israddedigion yn gosod Dom Ser cludadwy yng nghaffi y ganolfan ymwelwyr, lle cyflwynodd y myfyrwyr daith o gwmpas ein system solar a thu hwnt. Yn agored i bawb,denodd y noson ystod eang o sersyllwyr awyddus o bob oedran, gan gynnwys disgyblion o Ysgol y Gader, Dolgellau a grŵp fyfyrwyr Bl 11 TGAU Seryddiaeth o Ysgol Uwchradd Tywyn.

Uchafbwynt arall y noson oedd sgwrs ddarluniadol gan Dr Huw Morgan o Brifysgol Aberystwyth, a amlinellodd ei ymchwil arloesol ar dornados sy’n dod i’r amlwg o wyneb yr haul. Hudodd Huw y gynulleidfa gyda chlipiau fideo o dornados a gymerwyd gan delesgop ar loeren Arsyllfa Solar Dynamic, gan nodi bod rhai o’r tornados yn sawl gwaith maint y Ddaear! Ac am y sersyllu… wel, fel sy’n digwydd yn aml, roedd y gorchudd cwmwl braidd yn drwchus a dim ond un seren oedd i’w gweld, er yn ddiflanedig. Fodd bynnag, profodd y noson i fod yn gyfle gwych i ddisgyblion yr ysgolion lleol gael cyfle i gyfarfod, a sgwrsio â myfyrwyr prifysgol – nifer ohonynt yn Llysgenhadon STEM – am eu cynlluniau ar gyfer astudiaethau yn y dyfodol a gyrfaoedd ar ôl TGAU!

Am fwy o wybodaeth am sut i drefnu eich digwyddiad Sersyllu eich hunan ewch i dudalen we BBC Stargazing Live.

nol i'r cychwynBrightSparks4Kids – Pecynnau Rheoli Cynradd

Primary Controller KitMae Brightsparks4kids, sy’n arbenigo mewn adnoddau ystafell ddosbarth addysgol, wedi cynllunio pecyn newydd hawdd ei ddefnyddio – Rheolwr Cynradd. Mae’r pecynnau wedi eu hanelu at addysgu Dilyniant a Rheoli gyda dull rheoli sy’n hawdd ei ddefnyddio ac yn ymgysylltu plant cynradd. Mae dau becyn newydd cyffrous ar hyn o bryd ar gael: y ‘Pecyn Cychwynol Rheoli Cynradd a’r ‘Pecyn Goleuadau Traffig Cynradd’.

Mae pob pecyn yn defnyddio uned rheoli llaw sy’n galluogi plant i raglennu a dilyn y pedwar sianel allbwn annibynnol – hyd at 64 cam mewn amser go iawn! Gall yr allbynnau gael eu defnyddio gyda moduron, bylbiau, swnwyr, LEDs a solenoidau, ac yn wir yn dod â cylchedau a modelau yn fyw. Mae pob cysylltiad yn cael eu gwneud yn syml gan ‘blwg arwain’ sy’n gryf ac yn wydn ac yn addas ar gyfer amgylchedd yr ystafell ddosbarth.

Mae y pecynnau yn cael eu gosod mewn bocsys Gratnells sydd yn hwyluso trefniadau yn y dosbarth Mae pob pecyn yn cynnwys uned rheoli, cydrannau allbwn, gwifrasu cysylltu a llyfryn rhaglennu.

Dywedodd Steve Jones, perchennog BrightSparks4kids: “Ar ôl y llwyddiant ein Pecyn Trydan Sylfaenol roedd llawer o athrawon wedi cysylltu yn gofyn i ni i ddylunio pecyn rheoli addas ar gyfer plant. Gan ddefnyddio’r un ethos a’r pecynnau presennol, rydym yn fwy na pharod i ymgymryd gyda’r her.”

Am ragor o wybodaeth am y pecynnau ac adnoddau cynradd eraill diddorol, cysylltwch â info@brightsparks4kids.com.

Gweld Gwyddoniaeth Cyf / Cofrestrwyd yng Nghymru a Lloegr / Cyfeiriad cofrestru: 8 Cilgant Sant Andreas, Caerdydd CF10 3DD / Rhif Cwmni: 07712605
dyluniad gwefan: www.word-smiths.co.uk